ΣταμάτημαΈτος έκδοσης: 1992Συγγραφέας: Δραγούμης, Ίων, 1878-1920Εκδοτικός οίκος: Νέα ΘέσιςΛογοτεχνία: Ιστορία & κριτική

Το "Σταμάτημα" γράφηκε, καθώς ο ίδιος ο αδελφός μου έχει σημειώσει στο τέλος του χειρογράφου του, κατά τον Οκτώβριο, Νοέμβριο και Δεκέμβριο του 1917 στην Κορσικήν, όπου είχε εξορισθή από τους Γάλλους μόλις κατέλαβαν την Αθήνα τον Ιούνιο του ίδιου έτους.
Το έργο του αυτό πρώτη φορά εκδίδεται τώρα. Το γεγονός ότι, ενώ από την Κορσικήν ακόμη είχε συνεννοηθή μ' εκδότη στην Αλεξάνδρεια για να το τυπώση, κατόπι δεν το δημοσίεψε, ούτε αφού ελευθερώθηκε, μ' ενισχύει στη γνώμη, που σχημάτισα από τη μελέτη του χειρογράφου, πως ήθελε να το ξαναδουλέψη, γιατί στην κατάσταση που το είχε αφήσει, ίσως δεν τον ικανοποιούσε πια τόσο. Πιθανό είναι πως ανάβαλε την έκδοση για ναυρή καιρό να συντομέψη μερικά μέρη, να χρωματίση διαφορετικά ορισμένα αλλά και να τροποποιήση κάπως και την όλη διάταξή του. Αλλ' αφότου, το Νοέμβριο του 1919, είχε γυρίσει από την εξορία και τη συνέχειά της, την εκτόπισή του στη Σκόπελο, δεν του έμενε καθόλου καιρός γι' άλλες ασχολίες εκτός απ' την πολιτική. [...] (Από τον πρόλογο της έκδοσης)

Περιεχόμενα

Πρόλογος
Α' Η ξαδέλφη
Β' Πειρασμός
Γ' Αδελφή
Δ' Φιλόσοφος
Παράρτημα - "Η γνώση μου"
α' Όργανο
β' Συνείδηση
γ' Στοιχεία
δ' Επιστήμες
ε' Φαινόμενα
ς' Ορμές
ζ' Ορμέμφυτο αυτοσυντηρησίας
η' Χαρά και λύπη
θ' Ηθική
ι' Ωραίο, άσκημο
ια' Οι άλλοι
ιβ' Έκφραση
ιγ' Μοίρα